بعدی- استیون کالیسون، تحلیلگر ارشد روابط بین الملل CNN است.
بر اساس گزارش انتخابتو به نقل از CNN، درگیری بین ایالات متحده و ونزوئلا با حمله ادعایی سیا به تأسیسات بندری وارد مرحله جدیدی و بسیار حساس شده است. با نزدیک شدن دونالد ترامپ به تصمیمات بزرگتر برای تشدید تنش ها، دولت او هنوز باید بیانیه عمومی روشن، منسجم و قابل فهمی در مورد علت و هدف این اقدامات ارائه دهد یا حتی مردم آمریکا را برای عواقب احتمالی ادامه این مسیر آماده کند.
مسدود کردن نفتکش ها، هدف قرار دادن قایق ها؛ تمرکز تدریجی در کارائیب
مقامات ارشد هنوز مشخص نکرده اند که این تجمع عظیم نیروهای دریایی ایالات متحده در دریای کارائیب چه مدت ادامه خواهد داشت و دقیقاً چه نقشی از نیروهای نظامی ایالات متحده در عملیاتی می خواهند که قبلاً نگرانی های قانونی را ایجاد کرده است. نه ترامپ و نه مشاوران ارشد سیاست خارجی او تصویر روشنی از “نتیجه مطلوب” این رویارویی ارائه نکرده اند. این یک درگیری شدیدتر است: با فشار دیپلماتیک شروع شد، سپس به حملات به قایق های مشکوک به قاچاق مواد مخدر در دریای کارائیب رسید، سپس به محاصره نفتکش ها و اکنون به حمله زمینی گسترش یافت.
اگر هدف واقعی این اقدامات واقعاً برکناری نیکلاس مادورو باشد، کاخ سفید هنوز به مردم آمریکا برنامه روشن و قابل فهمی برای اینکه پس از خروج نیکلاس مادورو انجام دهند، نشان نداده است. این موضوع زمانی اهمیت بیشتری پیدا میکند که تجربیات دردناک پس از سرنگونی دولتهای عراق، افغانستان و لیبی به یادگار بماند. در همین راستا، آدام اسمیت، دموکرات رتبهبندی شده در کمیته نیروهای مسلح مجلس نمایندگان آمریکا، روز سهشنبه در مصاحبهای با برایانا کیلر از CNN گفت: «نگرانی واقعی این است که این روند از اینجا به کجا میرود، زیرا ترامپ به وضوح میخواهد مادورو را برکنار کند، اما حمله به قایقها و سایر فشارها ظاهراً نتیجه مطلوب را نداشته است، بنابراین سؤال این است که اگر ترامپ گام بعدی را چگونه میکند، چگونه کار میکند. مایل به تغییر رژیم در ونزوئلا هستم.”
با این حال، این ابهام ممکن است عمدی باشد; اگر این تشدید و تنش های تدریجی بخشی از یک جنگ روانی باشد تا مادورو را سردرگم کند یا اطرافیانش را متقاعد کند که بدون او امن تر خواهند بود، پس این سردرگمی خود می تواند نقش یک «سلاح» را بازی کند. در این زمینه، حتی از بیرون نیز واضح است که حمله سیا به تأسیسات بندری هشداری است که ایالات متحده ابزارهای فشار بسیار گسترده تری در اختیار دارد.
اما با جدیتر شدن بحران، نیاز دولت به توضیح واضح برنامهها و اهداف خود برای مردم آمریکا به طور فزایندهای ضروری میشود. رئیس جمهور هرگز نباید با تصمیم شخصی کشور را وارد جنگ می کرد. تجربه همچنین نشان داده است که جنگ های بزرگ و پیچیده اغلب با اقدامات محدود آغاز می شود و سپس به تدریج از کنترل خارج می شود. جنگ ویتنام نمونه بارز این موضوع است.
کارائیب روی لبه چاقو قرار دارد. از پهپاد سیا تا رویای تغییر رژیم
با توجه به اینکه انفجار در تاسیسات بندری یک عملیات مخفی سیا بود. اما مبهم بودن جزئیات چندان عجیب نیست. ترامپ روز دوشنبه به خبرنگاران گفت که “انفجاری مهیب” در نزدیکی اسکله ای که در آن قایق ها برای حمل مواد مخدر بارگیری می شدند روی داد، اما او از توضیح بیشتر درباره این حمله خودداری کرد. بعداً به نقل از سی ان ان، اعلام شد که این حمله توسط یک پهپاد و توسط سازمان سیا انجام شده است.
این واقعیت که رئیس جمهور از یک عملیات مخفی صحبت کرد به خودی خود گیج کننده است زیرا با این کار او «انکار قابل قبول» را از بین برد. همان امتیازی که اقدامات پنهان اغلب به دولت می دهد تا مسئولیت مستقیم را انکار کند. شاید ترامپ میخواست با علنی کردن ماجرا بر مادورو فشار بیشتری وارد کند، اما حالا که همه آن را میدانند، ممکن است دستانش را بسته باشد. زیرا به سختی می توان باور کرد که یک انفجار در تأسیسات بندری بتواند مادورو را از سمت خود برکنار کند.
دریاسالار بازنشسته جیمز استاوریدیس، فرمانده سابق نیروهای ترکیبی ناتو، به سی ان ان گفت این امکان وجود دارد که ترامپ مجوز عملیات مخفیانه بیشتری را علیه اهداف مرتبط با مواد مخدر در ونزوئلا بدهد، اما یورش سیا همچنین این تصور را تقویت می کند که داستان در درجه اول درباره «تغییر رژیم» است. او توضیح داد که اگر تغییر رژیم واقعاً هدف باشد، ترامپ با یک انتخاب کاملاً روشن روبرو است: شدت، دامنه و مقیاس حملات را افزایش دهد و ارتش ونزوئلا، پدافند هوایی و در نهایت حتی رهبری سیاسی را هدف قرار دهد.
با توجه به قدرت و مأموریت گسترده این سازمان، قابل توجه است که سیا برای یک عملیات نسبتاً ساده مورد استفاده قرار گرفت. یک توضیح احتمالی این است که عملیات اطلاعاتی مخفی معمولاً نیازی به تأیید صریح کنگره یا اعلان جنگ مانند اقدام نظامی رسمی ندارد: در این مورد، رئیسجمهور «حکم محرمانهای» صادر میکند که به آژانسهای مربوطه اجازه انجام اقدام میدهد و فقط موظف است کمیتههای اطلاعاتی کنگره را گزارش کند. بعید است که این آخرین حمله به خاک ونزوئلا باشد زیرا فشارها همچنان در حال افزایش است. اما تکرار این مسیر میتواند خطر دیگری نیز داشته باشد: اینکه ایالات متحده در واقع درگیر یک جنگ پنهانی طولانی و بیپایان است که دور زدن محدودیتهای قانونی و قانون اساسی را آسانتر میکند، و سابقه ترامپ در گسترش اختیارات خود تا مرزها یا حتی فراتر از مرزها در سایر زمینهها، این نگرانی را جدیتر میکند.
شبکه سازگار Maga; رویای نفوذ در آمریکای لاتین
دونالد ترامپ در روز کریسمس گفت که ارتش آمریکا حملاتی را علیه گروههای اسلامگرا در نیجریه انجام میدهد و آنها مسیحیان را تهدید میکنند، اما دولت هنوز بیانیه علنی روشنی درباره اهداف این حملات اعلام نکرده است. او روز دوشنبه تهدید کرد که اگر ایران به برنامه های موشکی یا هسته ای خود ادامه دهد، حملات نظامی جدیدی علیه ایران انجام خواهد داد. در نتیجه، تصویر رئیس جمهور جسورتر شده است و اغلب بر انگیزه ها و تصمیمات چند ثانیه تکیه می کند. به همین دلیل است که برای مردم آمریکا بیش از هر زمان دیگری مهم است که بدانند از طرف آنها در ونزوئلا چه می شود. به خصوص زمانی که هزاران نیروی نظامی در حالت ماموریت فعال هستند و ممکن است جان برخی در خطر باشد.
ترامپ و چندین مقام ارشد می گویند که اقدامات آنها موجه است زیرا آنها ونزوئلا را به عنوان یک حلقه کلیدی در شبکه قاچاق مواد مخدر می دانند. شبکه ای که سالانه هزاران آمریکایی را می کشد. اما منتقدان اشاره می کنند که ونزوئلا به عنوان مسیر اصلی قاچاق فنتانیل شناخته نشده است. علاوه بر این، ترامپ با عفو رئیس جمهور سابق هندوراس که به اتهام قاچاق مواد مخدر به 45 سال زندان فدرال محکوم شده بود، عملاً ادعای خود را رد کرد.
رویکرد دولت ترامپ به ونزوئلا چندین هدف و چهره را در حلقه داخلی رئیس جمهور به هم مرتبط می کند: اول، موضوع بازگشت مهاجران غیرقانونی. بر اساس این دیدگاه، اگر دولتی سازگار با آمریکا در ونزوئلا اجرا شود، بازگشت مهاجران بدون مدارک ونزوئلا سریعتر خواهد بود. این یک هدف اصلی برای استیون میلر معاون رئیس کارکنان کاخ سفید است.
دوم، فشار بر دولت های چپ. مارکو روبیو سال ها در نیمکره غربی تهاجمی بوده و می خواهد استبداد چپ را تضعیف کند. برخی تحلیلگران حتی می گویند که اگر مادورو سقوط کند، کوبا ممکن است بعدی باشد.
سوم، نمایش قدرت نظامی. حضور تعداد زیادی از کشتی های جنگی ایالات متحده در دریای کارائیب به وزیر دفاع پیت هگست این فرصت را می دهد تا قدرت خود را با صدای بلند نشان دهد. و در نهایت، خواه هدف نهایی تغییر رژیم، دسترسی به نفت عظیم ونزوئلا، یا ایجاد شبکه ای از دولت های منطبق با ماگا در سرتاسر آمریکای لاتین باشد، این اقدامات حداقل با استراتژی امنیت ملی جدید اعلام شده دولت مطابقت دارد.
بازگشت مونرو با چهره ای جدید نیمکره غربی در نقشه امنیتی ترامپ
در سند راهبرد امنیت ملی آمده است که آمریکا می خواهد پس از سال ها غفلت، «دکترین مونرو» را مجدداً تحمیل کند تا برتری خود را در نیمکره غربی بازگرداند و از قلمرو خود و دسترسی به نقاط کلیدی منطقه محافظت کند. این سند به هشدار جیمز مونرو در سال 1823 اشاره می کند که آمریکا اجازه نخواهد داد قدرت های اروپایی استعمار خود را در منطقه گسترش دهند. نسخه جدید منتسب به ترامپ تأکید میکند که دولت میخواهد «رقبای فرا نیمکرهای» را از توانایی استقرار نیرو در منطقه یا در اختیار داشتن و کنترل داراییهای حیاتی محروم کند. او همچنین می گوید این رویکرد باید با تکیه بر «دوستان قدیمی در سراسر نیمکره» برای کنترل مهاجرت، جلوگیری از جریان مواد مخدر و تقویت ثبات و امنیت در خشکی و دریا ادامه یابد.
این استراتژی مستلزم استقرار هدفمند و در صورت لزوم استفاده از «نیروی کشنده» برای «ایمن کردن مرزها و شکست کارتلها» است، بهجای اینکه دههها سیاست مبتنی بر اجرای قانون باشد. اما به سوالات حقوقی و بحث های حاکمیت ملی در مورد کمپین ترامپ در ونزوئلا پاسخ نمی دهد. بنابراین، بعید است که این چارچوب هم دموکراتهای منتقد و هم جمهوریخواهانی را که به اساس قانون اساسی اقدامات رئیسجمهور شک دارند، متقاعد کند و هم برخی از محافظهکاران بزرگ را که فکر میکنند ترامپ از «اول آمریکا» دور میشود، مماشات کند. اما حداقل نشان میدهد که منطق نسبتاً روشنی در پشت اقدامات ترامپ، فراتر از اظهارات لحظهای و تهدیدهای پراکنده وجود دارد. و شاید زمان آن رسیده است که این منطق را به طور واضح و گسترده تر با مردم در میان بگذاریم.