عباس شیری، رئیس دانشکده حقوق و علوم سیاسی دانشگاه تهران با رد برخی گمانه زنی ها درباره نقش شورای موقت رهبری در انتخاب رهبر جدید، به تشریح سازوکارهای قانون اساسی در دوران انتقال رهبری پرداخت.
به گزارش اکوایران، عباس شیری با تاکید بر این مطلب گفت: برخی می گویند شورای موقت رهبری می تواند رهبر جدید را انتخاب کند، اما این تصور «به هیچ وجه» درست نیست.
به گفته شیری، بر اساس قانون اساسی، انتخاب رهبر تنها در اختیار مجلس خبرگان رهبری است و هیچ نهاد دیگری چنین اختیاری ندارد.
شیری خطاب به تشکیل شورای موقت رهبری گفت: این شورا طبق قانون اساسی متشکل از رئیس جمهور، رئیس قوه قضائیه و وکلای شورای نگهبان به انتخاب شورای صلاحیت است. دلیل این ترکیب این است که حداقل دو نفر از اعضا باید مجتهد باشند تا تصمیمات شورا پشتوانه فقهی داشته باشد و ترکیب آن از اکثریت غیر فقیه منحرف نشود.
وی افزود: شورای موقت رهبری یک نهاد کاملا موقت است و تنها تا انتخاب رهبر جدید فعالیت خواهد کرد. قانون اساسی مدت خاصی را برای این دوره مشخص نکرده است و ممکن است یک ماه، چند ماه یا حتی بیشتر طول بکشد. به گفته وی، تنها مرجع تفسیر قانون اساسی، شورای نگهبان است، اما این شورا هم نمی تواند برای مفهوم «موقت» مدت مشخصی تعیین کند. زیرا ملاک انحلال شورا تنها انتخاب رهبر جدید است.
رئیس دانشکده حقوق و علوم سیاسی دانشگاه تهران ادامه داد: وظایف این شورا محدود به انجام اختیارات رهبری مندرج در اصل 110 قانون اساسی است و شامل تعیین رهبر آینده نمی شود. وی تاکید کرد: حتی خود رهبری نیز صلاحیت تعیین جانشین را ندارند و این مسئولیت تنها بر عهده مجلس خبرگان است.
شیری درباره اختیارات نظامی شورا نیز خاطرنشان کرد: در غیاب رهبری، تمامی وظایف فرماندهی کل نیروهای مسلح به شورای موقت منتقل می شود و این موضوع ربطی به شرایط جنگ و صلح ندارد. بنابراین در این مدت اعلان جنگ یا صلح، بسیج نیروها و انتصاب و عزل فرماندهان ارشد نظامی و انتظامی بر عهده این شورا خواهد بود.
وی افزود: بر این اساس شورای موقت می تواند در صورت نیاز، فرمانده کل سپاه یا سایر مقامات ارشد نظامی را تعیین و دستورات مربوطه را صادر کند. زیرا تمام اختیارات رهبری در قانون اساسی به طور موقت به این هیئت منتقل شده است.
شیری در پایان درباره روند انتخاب رهبر گفت: هیئتی از خبرگان رهبری تشکیل جلسه داده و پس از بررسی، رهبر جدید را انتخاب و معرفی می کند. این فرآیند کاملاً مستقل است و هیچ سازمان دیگری در آن نقش و دخالتی ندارد. به گفته وی، تعیین رهبر یا شورای رهبری جدید «انحصاراً» در حیطه اختیارات مجلس خبرگان رهبری است.