بزرگترین زمین لرزه های تاریخ/ 10 حادثه ویرانگر که جهان را تکان داد

نکته علمی: قدرت تخریب یک زلزله نه تنها به بزرگی آن (ریشتر)، بلکه به عمق زلزله و تراکم جمعیت در آن منطقه نیز بستگی دارد.

10. آسام – تبت، 1950 – بزرگی 8.6 ریشتر

حداقل 1500 نفر بر اثر این زمین لرزه که در تبت شرقی و آسام هند رخ داد جان باختند. این زمین لرزه در استان های سیچوان و یوننان چین و حتی در شهر کلکته هند احساس شد. هنگامی که رانش زمین رودخانه ها را مسدود کرد و راه آب را باز کرد، امواج حاصله بسیاری از روستاها را ویران کرد و صدها نفر را کشت. اگرچه مرکز این زمین لرزه در تبت است، اما به عنوان زلزله آسام-تبت یا زلزله آسام شناخته می شود.

9. سوماترای شمالی، اندونزی، 2005 – قدر 8.6

8. جزایر رت، آلاسکا، 1965 – بزرگی 8.7

تنها هفت سال از تبدیل شدن آلاسکا به ایالت می گذشت که این زمین لرزه عظیم رخ داد و باعث ایجاد سونامی به ارتفاع بیش از 10 متر شد. این زمین لرزه علیرغم شدت بالای آن، خسارت کمی به بار آورد زیرا در منطقه ای دورافتاده از جزایر آلوتی رخ داد. سونامی ناشی از این زمین لرزه در هاوایی گزارش شده و به ژاپن نیز رسیده است.

7. در سواحل اکوادور، 1906 – بزرگی 8.8

زلزله 8.8 ریشتری ویرانگر سونامی قدرتمندی را برانگیخت که 500 تا 1500 نفر را کشت. سونامی در سواحل آمریکای مرکزی گسترش یافت و حتی به سانفرانسیسکو و ژاپن نیز رسید. این زمین لرزه در مرز بین صفحه نازکا و صفحه آمریکای جنوبی رخ داده است.

6. Maule، شیلی، 2010 – قدر 8.8

به دلیل زلزله و سونامی که مرکز شیلی را درنوردید، حداقل 500 نفر جان خود را از دست دادند و 800 هزار نفر آواره شدند. بیش از 1.8 میلیون نفر در شیلی تحت تأثیر این زمین لرزه قرار گرفتند و کل خسارت اقتصادی آن 30 میلیارد دلار برآورد شد. این زمین لرزه در مرز بین صفحات تکتونیکی نازکا و آمریکای جنوبی رخ داد.

5. شبه جزیره کامچاتکا، روسیه، 1952 – بزرگی 9

اولین زمین لرزه 9 ریشتری جهان در سواحل شرقی کامچاتکا رخ داد. این زمین لرزه باعث ایجاد سونامی به ارتفاع 13 متر شد. کرسنت سیتی کالیفرنیا نیز تحت تأثیر سونامی قرار گرفت. این زمین لرزه خسارت جانی در پی نداشت، اما خسارت مالی حدود یک میلیون دلاری در هاوایی به بار آورد. کامچاتکا در سال 1923 زلزله ای به بزرگی 8.5 ریشتر را تجربه کرد.

4. در سواحل شرقی هونشو، ژاپن، 2011 – بزرگی 9

در 11 مارس 2011، زمین لرزه ای به بزرگی 9 ریشتر باعث سونامی در ژاپن شد که حدود 29000 کشته برجای گذاشت و به برخی راکتورهای هسته ای آسیب رساند. این بزرگترین زمین لرزه ثبت شده در تاریخ ژاپن است. پس لرزه ها جزیره هونشو را نیز لرزاند. بیش از 50 پس لرزه به بزرگی 6 ریشتر و سه پس لرزه با بزرگی بالای 7 ریشتر رخ داد. گسل در مرز بین اقیانوس آرام و صفحات تکتونیکی آمریکای شمالی باعث این زمین لرزه شد.

3. سواحل غربی سوماترای شمالی، 2004 – بزرگی 9.1

بر اثر این زمین لرزه و سونامی پس از آن، در مجموع 227898 نفر جان خود را از دست داده و یا ناپدید شدند و 1.7 میلیون نفر در 14 کشور در جنوب شرق آسیا و شرق آفریقا آواره شدند. تعداد تلفات این سونامی بیش از هر نمونه ثبت شده دیگری در تاریخ بود، اگرچه برخی تخمین ها می گویند که تلفات زلزله سال 2010 هائیتی بیشتر بود. برخورد صفحات تکتونیکی هند و برمه باعث این زمین لرزه شد.

2. پرنس ویلیام ساند، آلاسکا، 1964 قدر 9.2

این زلزله بزرگ و البته سونامی پس از آن باعث کشته شدن 128 نفر و خسارت مالی 311 میلیون دلاری شد. خسارات زمین لرزه در بسیاری از شهرها، از جمله انکوریج، واقع در 120 کیلومتری شمال غربی مرکز زمین لرزه شدید بود. این زمین لرزه در امتداد گسل فعال بین صفحات آمریکای شمالی و اقیانوس آرام رخ داد. لرزش این زمین لرزه سه دقیقه به طول انجامید.

1. شیلی، 1960 – قدر 9.5

در این زلزله مهیب حدود 1655 نفر جان خود را از دست دادند، هزاران نفر مجروح شدند و میلیون ها نفر آواره شدند. شیلی جنوبی 550 میلیون دلار خسارت دید. این زمین لرزه باعث سونامی شد که 61 نفر در هاوایی، 138 نفر در ژاپن و 32 نفر در فیلیپین کشته شدند. این زمین لرزه به دلیل هل دادن گسل بین صفحه نازکا و صفحه آمریکای جنوبی رخ داده است.

جدول مقایسه ای 10 زمین لرزه قوی ثبت شده در تاریخ جهان

سوالات متداول

• بزرگترین زمین لرزه ثبت شده در تاریخ چیست؟ زمین لرزه 9.5 ریشتری در شیلی در سال 1960.

• آیا زلزله های بزرگ همیشه بیشترین تلفات را ایجاد می کنند؟ نه خسارات به زیرساخت ها و نزدیکی به مراکز جمعیتی بستگی دارد (به عنوان مثال، تلفات بسیار سنگینی در زمین لرزه هائیتی با بزرگی کمتر وجود داشت).

منبع: عصر ایران