مرشایمر: ایران بارها سخنان مقدس گفته است/به اصطلاح برجام وجود دارد

جان مرشایمر، استاد علوم سیاسی دانشگاه شیکاگو در مصاحبه خود به سوالاتی در مورد انباشت تجهیزات و تشکیلات نظامی آمریکا در منطقه، تهدیدهای دونالد ترامپ رئیس جمهور این کشور علیه ایران، نبود چشم انداز روشن برای دستیابی به “پیروزی” در صورت حمله احتمالی، احتمال بالای اشتباه مذاکرات بین تهران و واشنگتن و ادامه روند مذاکرات پاسخ داد.

به گزارش ایرنا، مرشایمر ​​می گوید پیش بینی تصمیمات دونالد ترامپ تقریبا غیرممکن است، اما پس از سخنرانی وی در وضعیت کشور، نشانه هایی وجود دارد که نشان می دهد ترامپ ممکن است به دنبال راهی برای خروج از این بحران باشد. با این حال نمی توان با قطعیت گفت که او از این حمله دست برداشت.

به گفته وی، اولین نکته این است که باید بدانیم تقریباً همه کشورهای جهان به جز اسرائیل (رژیم) با حمله آمریکا به ایران مخالف هستند. عربستان سعودی و کشورهای خلیج فارس فکر نمی کنند این فرصت خوبی برای حمله به ایران باشد. برعکس، آنها با ایران در تماس هستند تا نشان دهند که مخالف حمله هستند و نمی خواهند شرکت کنند. چین و روسیه نیز مخالف این موضوع هستند و اروپایی ها نیز در سکوت موضعی مشابه اتخاذ می کنند. تنها اسرائیل است که حامی جدی این اقدام است.

عربستان سعودی و کشورهای خلیج فارس با خود فکر نمی کنند که این فرصت بزرگی برای حمله به ایران است. برعکس، آنها با ایران در تماس هستند تا نشان دهند که مخالف حمله هستند و نمی خواهند شرکت کنند. چین و روسیه نیز با آن مخالف هستند. نکته دوم این است که مشاوران نظامی ترامپ به او گفته اند که هیچ استراتژی عملی و قابل اعتمادی برای پیروزی در چنین جنگی وجود ندارد. این موضوع بسیار مهم است. در 14 ژانویه زمانی که ترامپ قصد حمله به ایران را داشت، همین هشدار به ترامپ داده شد. در اینجا، دن کین، رئیس ستاد ارتش آمریکا نقش کلیدی را ایفا می کند و همراه با مشاوران نظامی ترامپ به ترامپ هشدار داد که وضعیت تغییر نکرده است و ما هیچ گزینه نظامی عملی نداریم. از گزارش ها مشخص است که مشاوران سیاسی ترامپ نیز معتقد بودند که این ایده بسیار بدی بوده و ترامپ دچار مشکل شده است.

نکته سوم وضعیت سیاسی داخلی آمریکا است. انتخابات میان دوره ای در ماه نوامبر نزدیک می شود، اقتصاد وضعیت خوبی ندارد و محبوبیت ترامپ در نظرسنجی ها کاهش یافته است. حتی اگر دموکرات ها کنترل کنگره (سنا و مجلس نمایندگان) را به دست آورند، احتمال استیضاح او نیز وجود دارد. در نتیجه، فضای سیاسی کنونی پیرامون او شبیه شنا کردن در آب‌های پر از کوسه است. بنابراین، عجیب نیست که مشاوران سیاسی او به او توصیه کردند که وارد چنین جنگی نشود.

محتوای سخنرانی ترامپ

به گفته مرشایمر، ترامپ در سخنرانی “وضعیت ملت” خود نگفته است که ایران باید غنی سازی را متوقف کند، از موشک های بالستیک دست بردارد یا از حمایت از گروه هایی مانند حزب الله، حماس و حوثی ها (انصارالله) دست بردارد. اینها مسائلی بود که در یک ماه گذشته بارها مطرح شده بود، اما هیچ کدام را تکرار نکرد. تنها چیزی که او گفت این بود که ایران نباید سلاح هسته‌ای داشته باشد و می‌خواهد از ایران آنچه را «کلمات مقدس» می‌خواند بشنود: «ما هرگز سلاح هسته‌ای نخواهیم داشت».

کمی قبل از سخنرانی ترامپ، وزیر امور خارجه ایران (عباس عراقچی) اعلام کرد که اعتقادات اصلی ما کاملا روشن است. باید روی کلمه “باز” ​​تاکید کنم. عراقچی تاکید کرد: ایران تحت هیچ شرایطی سلاح هسته ای تولید نخواهد کرد. به نظر من اینها «حرف های مقدسی» است که ترامپ می خواهد و می تواند مبنای یک معامله باشد و به نظر می رسد شما قصد جنگیدن ندارید.

من نمی گویم ترامپ به ایران حمله نمی کند، اما به نظر می رسد او به دنبال راهی برای خروج است. به نظر می رسد مشکل غنی سازی هسته ای نیست. عراقچی با تاکید بر اینکه ایران سلاح هسته‌ای نخواهد ساخت، تاکید کرد: ایران از غنی‌سازی دست برنمی‌دارد، بنابراین ترامپ می‌داند که موضوع غنی‌سازی روی میز نیست. من فکر می کنم شکی نیست که هر دو طرف می توانند به توافقی مشابه برجام دست یابند. به عبارت دیگر، اگر ایرانی‌ها باهوش باشند و فکر کنند قطعاً می‌خواهند از جنگ اجتناب کنند و ما به سمت توافقی مشابه برجام برویم، ایرانی‌ها این را معامله بهتری برای آمریکا و البته ایران می‌دانند و در اینجا ایران واقعاً باید به ترامپ کمک کند که عقب‌نشینی کند. ترامپ خودش را گرفتار کرده است و اگر قرار است توافقی مشابه برجام امضا کند، هم ترامپ و هم ایرانی‌ها باید با هم همکاری کنند تا نشان دهند که این توافق برای همه بهتر است و پرونده را ببندند.

آیا ایران بازیگر منطقی است؟

مرشایمر ​​با تاکید بر اینکه معتقد است تصویر ایران در غرب به طور جدی مخدوش شده است، توجه لابی اسرائیل را برای نشان دادن ایران به عنوان یک شیطان مجسم و غیرمنطقی جلب کرد. ایران کشوری دیوانه و غیرمنطقی نیست و در سال های اخیر جنگی را آغاز نکرده است. به گفته وی، گفتمان غالبی که ایران را به عنوان یک تهدید غیرقابل توقف نشان می دهد، عمدتاً تحت تأثیر نفوذ اسرائیل و لابی های حامی آن شکل گرفته است. همه شواهد نشان می دهد که ایران کشور منطقی است و وقتی به سخنان وزیر امور خارجه و سخنان آیت الله خامنه ای گوش می دهید، برای من منطقی است. آنچه می گویند منطقی است.

وزیر امور خارجه ایران اندکی پیش از سخنرانی ترامپ گفت: «باورهای اصلی ما کاملاً روشن است، باید بر کلمه کاملاً واضح تأکید کنم. عراقچی تأکید کرد که «ایران تحت هیچ شرایطی سلاح هسته‌ای تولید نخواهد کرد». به نظر من، اینها «وعده‌های مقدسی» است که ترامپ می‌خواهد و می‌تواند مبنای یک توافق باشد. خاورمیانه در حال حاضر عملا منطقه ای پر از بحران و بی ثباتی است و سوالی که مطرح می شود این است که چه کسی مسئول این وضعیت است و بسیاری معتقدند اسرائیل مسئول این فاجعه است. بازیگری لجام گسیخته و سرکش اسرائیلی‌ها و لابی‌های اسرائیلی این را می‌دانند و کاری که انجام می‌دهند این است که اسرائیل را “قربانی” نشان می‌دهند، ادعا می‌کنند که ایران مسئول این هرج و مرج است و همچنین می‌خواهند شما باور کنید که ایران کشوری غیرمنطقی است و در نتیجه باید رژیم در آنجا تغییر کند.

اما حقیقت این است که ایران یک «بازیگر مرتد» در خاورمیانه نیست. از شما می پرسم آخرین باری که ایران شروع به جنگ کرد کی بود؟ فکر نمی کنم ایران امروز شروع به جنگ کرده باشد. ایران تقریباً در تمام جنگ‌هایی که در سال‌های اخیر انجام داده، همیشه قربانی بوده است. به یاد داشته باشید که این عراقی ها بودند که در اوایل دهه 1980 به ایران حمله کردند. قبل از حمله «تقابلی» ایران، این اسرائیل بود که حمله کرد.

چرا اسرائیل خواهان جنگ است؟

به گفته مرشایمر، یکی از دلایل تغییر موضع اسرائیل پس از توقف حمله ترامپ به ایران در 14 ژانویه و فراخوان ترامپ به اعلام آتش بس در جنگ 12 روزه در ژوئن 2025، تجمیع نیروهایی است که بتوانند بهتر و موثر از اسرائیل در برابر موشک های بالستیک ایران در برابر حمله ژوئن و افزایش تجهیزات نظامی و دفاعی آمریکا در منطقه دفاع کنند. اما این شرایط برای آمریکا و اسرائیل ایده آل نیست. بسیاری از موشک ها از (لایه های دفاعی) عبور خواهند کرد.

پس چرا اسرائیل اینقدر به نابودی ایران علاقه دارد؟ ظاهراً او می خواهد رژیم را تغییر دهد، اما آنچه واقعاً می خواهد تجزیه ایران است. او می خواهد همان کاری را که با سوریه کرد، با ایران نیز انجام دهد. اسرائیل ایران را یک تهدید وجودی می داند و معتقد است که «پنجره فرصت» برای تضعیف یا حتی تجزیه ایران بسته شده است. زیرا چین و روسیه به طور فزاینده ای حمایت خود از ایران را افزایش می دهند و قدرت موشکی ایران در حال توسعه است.

علاوه بر این، ایران به این نتیجه رسیده است که موشک های بالستیک یک سلاح جادویی برای آنها است. آنها همچنین موشک های مافوق صوت و بالستیک بیشتری تولید می کنند. آنها در حال حاضر می توانند آسیب جدی به اسرائیل وارد کنند. بنابراین، اسرائیل می‌خواهد آمریکا را وارد یک جنگ بزرگ کند که اساساً ایران را تضعیف کند.

به گفته مرشایمر، اسرائیل حتی ممکن است یک جنگ طولانی را به یک پیروزی سریع و باریک ترجیح دهد، زیرا در هر دو مورد، ایالات متحده همچنان درگیر خواهد بود و در نهایت به هدف خود برای تضعیف ایران نزدیک‌تر خواهد شد.

مفاهیم ژئوپلیتیکی

مرشایمر ​​تاکید می کند که در دنیای چندقطبی امروز، منافع آمریکا باید روابط بهتری با روسیه برقرار کند تا بتوانند بر مهار چین تمرکز کنند. تصمیم گیری درباره جنگ در اوکراین نیز به نفع آمریکاست. شاید بهتر بود این جنگ رخ نمی داد، زیرا زمانی که جنگ شروع شد، ایالات متحده آمریکا در اروپای شرقی مستقر شد و تسلیحات عظیم اوکراین را تامین کرد. البته برای درگیری های احتمالی و سایر احتمالات می توانست آنها را در انبارهای خود نگه دارد.

دوم اینکه ما برخلاف الفبای موازنه قوا، روس ها را به سمت چینی ها هدایت کردیم. آمریکا و روسیه باید روابط دوستانه داشته باشند زیرا آمریکا عمدتاً می خواهد چین و شرق آسیا را کنترل کند. چین یک رقیب برابر است، روسیه نه. وقتی به رفتار آمریکا در عرصه بین الملل از زمان ورودش به دنیای چندقطبی نگاه می کنید، مشخص می شود که رفتار ما با چین و روسیه با عقل سازگاری ندارد. حالا ایران را به این معادله اضافه کنید.

سیاست های کنونی واشنگتن روسیه، چین، ایران و حتی کره شمالی را به یکدیگر نزدیک کرده است. به نظر او، درگیر شدن در یک جنگ طولانی با ایران، توانایی آمریکا برای تمرکز بر آسیای شرقی را تضعیف خواهد کرد. ما باید روابط خوبی با ایران داشته باشیم. ایران اساساً تهدیدی برای آمریکا نیست. بیایید امیدوار باشیم که حس ششم من که جنگی در کار نیست درست باشد، البته نه چندان دقیق.