محققان در یکی از این قطعات کهربا فسیل مورچه ای را کشف کردند که تقریباً 40 میلیون سال قدمت دارد. این فسیل به لطف سلامت چشمگیر و تجزیه و تحلیل گسترده اش، اطلاعات ارزشمندی در مورد این نوع حشره ارائه می دهد. محققان دانشگاه ینا با همکاری کارشناسان بنیاد علوم طبیعی سنکنبرگ و بنیاد کلاسیک وایمار، نتایج یافته های خود را در مجله علمی «گزارش های علمی» منتشر کردند.
مجموعه کهربا گوته که توسط بنیاد کلاسیک وایمار در موزه ملی گوته به نمایش گذاشته شده است، در مجموع از 40 قطعه تشکیل شده است که همگی از منطقه بالتیک آمده اند. دانشمندان دانشگاه ینا سه حیوان فسیل شده را در دو قسمت این مجموعه پیدا کردند. به احتمال بسیار زیاد خود این شاعر از مطالب چند میلیون ساله این «کپسول های زمانی زیستی» بی خبر بوده است. زیرا دیدن این موجودات با چشم غیر مسلح بر روی سنگ های صیقل نخورده دشوار است.
بنابراین، تیم تحقیقاتی از تکنیک های تصویربرداری مدرن برای شناسایی دقیق آنها استفاده کردند. آنها قطعات منتخب کهربا را با استفاده از میکروتوموگرافی کامپیوتری سنکروترون در مرکز سینکروترون الکترون در هامبورگ آلمان اسکن کردند و تصاویر سه بعدی دقیقی از یک پشه قارچی، یک مگس خانگی و یک مورچه به دست آوردند.
در این میان مورچه مورد توجه ویژه محققان قرار گرفت. برنهارد باک از موزه فیلیت در دانشگاه ینا توضیح می دهد: «این مورچه متعلق به گونه ای منقرض شده به نام Ctenobetilus goepperti است که در کهربا بسیار رایج است. اما به لطف حفظ عالی و تحقیقات گسترده آن، ما توانستیم آن را با جزئیات بیشتر از همیشه توصیف کنیم و اطلاعات جدیدی در مورد این گونه و خویشاوندان آن به دست آوریم.
محققان علاوه بر مشاهده موهای ریز روی بدن این مورچه کارگر، برای اولین بار توانستند ساختارهای داخلی سر و قفسه سینه را نیز بازسازی کنند. این دریچه جدیدی را به دانش مورفولوژی مورچه ها باز کرد.
دانیل تروگر از دانشگاه ینا می گوید: «ما نمونه را به طور جامع بررسی کردیم و بر اساس اطلاعات جدید، یک بازسازی سه بعدی از آن انجام دادیم که به صورت آنلاین در دسترس است. این مدل به همکاران ما در سراسر جهان کمک می کند تا فسیل های دیگر این گونه را شناسایی و مقایسه کنند.
یوهان ولفگانگ فون گوته در طول زندگی خود عدسی هایی را از صمغ درختان فسیل شده (معروف به کهربا) برای مشاهده طیف های نور خاص به منظور تکمیل “نظریه رنگ” خود حک کرد. اگرچه تحقیقات سیستماتیک در مورد کهربا و فسیل های آن در اواسط قرن 18 آغاز شد و اولین انتشارات علمی در این زمینه در کتابخانه شخصی او یافت شد، اهمیت این مطالعات برای علایق او در آن زمان هنوز پیش بینی نشده بود.