“سامی”؛ سینمای ساده از مجروحین جنوب ایران

"سامی"؛ سینمای ساده از مجروحین جنوب ایران

به گزارش خبرگزاری انتخابتو، به نقل از روابط عمومی خانه سینما، نشست نقد و بررسی فیلم سینمایی «سامی» در خانه سینما برگزار شد. در ابتدای این جلسه سپیده حیدرآبادی مدیر روابط عمومی این خانه با ارسال پیام تصویری اشاره کرد که کیانوش عیاری به دلیل کسالت در اطراف نبود.

عیاری در این ویدئو درباره این فیلم گفت: این فیلم باشکوه است، هنر در هر شرایطی جاودانه و جاری است، کارگردان فیلم بدون خودنمایی در زمینه کارگردانی، فیلمنامه نویسی و فیلمسازی این اثر را جلوی دوربین برد. «سامی» درباره فیلمی است که توجه من را به خود جلب کرد. این نوع کار بدون خودنمایی توجه مخاطب را به خود جلب می کند. در سه روز گذشته دوبار این فیلم را دیدم و بار دوم راضی تر بودم. فیلمی که در هفتاد و پنج دقیقه فیلمبرداری شود، 50 دقیقه است. این نشان می دهد که کار فکر شده و ساختار بسیار درستی دارد.»

وی با اشاره به ویژگی های این اثر گفت: در «سامی» پلان اضافه ای وجود ندارد، یکی از ویژگی های مثبت فیلم استفاده از زبان مادری است، با وجود اینکه بازیگر اصلی اثر چهره ای ناشناخته است، اما نقش خود را به درستی و مانند یک بازیگر باتجربه ایفا کرده است و این موضوع در سبک نقش آفرینی سایر بازیگران نیز مشهود است.

در ادامه این نشست پرویز جاهد نویسنده، منتقد و پژوهشگر سینما نیز درباره این فیلم گفت: من سال هاست که حبیب باوی ساجد را می شناسم و می دانم که او به سینما علاقه دارد و ردپای نئورئالیسم ایتالیایی را در فیلم هایش بازنمایی می کند.

وی افزود: سادگی فیلم یکی از شاخصه های نئورئالیسم است، سبکی که در روایت، شخصیت پردازی، لوکیشن ها و میزانسن های سینمای ایتالیا پس از جنگ جهانی دوم مشهود است. چزاره زاواتینی، فیلمساز و نظریه پرداز جنبش نئورئالیسم، معتقد بود که این حرکت سینمایی اساساً کار را در صبح به خانه نشان می دهد و حتی کار را به خانه بازمی گرداند. و اینکه اگر فیلمی بتواند این را به روشی ساده بیان کند، موفق خواهد بود.” ساجد در این فیلم به موضوعی پرداخت که برایم تازگی داشت. معادن به جا مانده از جنگ و سرزمینی که هنوز بعد از سی سال ساکن است، موضوع جالبی است. در چنین شرایطی، شخصیت ها فقط منتظر می مانند و همین انتظار، موضوع اصلی فیلم را تشکیل می دهد. کسالت، تنهایی، خستگی و انتظار به خوبی در زندگی این افراد به تصویر کشیده شده است.»

این منتقد پیشکسوت با اشاره به تجربیات خود در جنوب کشور گفت: در زمان جنگ در آبادان بودم و سرباز بودم و بعد از شکسته شدن حصر آبادان متوجه شدیم که عراقی ها در شب حمله مقابل خاکریز مین گذاری کرده اند و وقتی حمله شروع شد با جاده ای پر از مین مواجه شدیم که این جاده بسیار دردناکی بود که دوستانم را به یاد آوردند.

جاهد تاکید کرد: فیلم سامی نشان می دهد که حتی بعد از 30 سال هم آسیب های ناشی از جنگ در مردم ادامه دارد و در نتیجه این وضعیت کودکانی با معلولیت و ناتوانی متولد می شوند که از حبیب باوی ساجد برای به تصویر کشیدن این فاجعه تشکر می کنم.

در ادامه مهدی نادری فیلمساز گفت: احساس می کنم بدهی های انجام نشده زیادی به حبیب باوی ساجد دارم به همین دلیل به این نمایش آمدم. این فیلم را می توان بارها تماشا کرد. جنوب ایران از نظر اقتصادی و فرهنگی افتخار خاورمیانه است. مردم جنوب با وجود همه مشکلاتی که دارند، همچنان با آغوش باز از مهمانان خود پذیرایی می کنند و درب خانه هایشان همیشه به روی میهمانان باز است. وقتی این فیلم را می دیدم حالم بد شد. من منطقه جنوب را به خوبی می شناسم و موضوع تاریخی امروز به رودخانه ها، آیین ها و زبان های ملت های باستانی بر روی گسل های تمدن کشیده شده است. فیلم های زیادی درباره جنگ ساخته شده است، اما به نظر من سامی با همه آنها متفاوت است. این فیلم شریف به حقایقی اشاره می کند که ما نمی دانیم. «سالی که در جشنواره اجتماعی آبادان با حبیب باوی ساجد آشنا شدم، از منطقه جنگی خرمشهر دیدن کردیم و با خرابه‌ها مواجه شدیم.»

فکر می کنم «سامی» هم تجسم یک فعالیت ادبی است. زبان زیبای عربی در این فیلم به قدری تصویر زیبایی دارد که مشخص است فیلمساز جملات را با دقت زیادی در کنار هم قرار داده و سپس ترجمه تصویری ارائه کرده است.»

نادری با تاکید بر بعد شاعرانه فیلم یادآور شد: خود کارگردان به عنوان یک جنوبی با تحمل سختی های فراوان به بیانی شاعرانه دست یافته و با ذهنیت خردمندانه یک فیلمساز اثری را خلق کرده است که حتی قاب اضافی در آن وجود ندارد و فیلم «سامی» حاوی زمینه های نشانه شناختی است که به صورت توصیفی ارائه شده است.

بعدها حبیب باوی ساجد درباره انتخاب زبان عربی در فیلم اینگونه توضیح داد: انتخاب این زبان با توجه به جغرافیایی که فیلم در آن فیلمبرداری شده بارزترین چیز بود و برای اعتبار اثر باید بر زبان برخاسته از هر اقلیم و جغرافیا تاکید شود و تهیه کننده به آن توجه کند. با واقعیت واقع گرایانه منطبق نیست.”

باوی ساجد درباره کتاب «سینمای هیچ» گفت: در حین کار بر روی فیلم سامی با سختی هایی که در کتاب به آن اشاره کردم مواجه شدم و با وجود سختی های درس خواندن و دو شیفت کاری، خود را وقف نوشتن گزارش روزانه از هر روز از مراحل فیلمبرداری کردم و در نتیجه مجموعه ای از مقالات تهیه شد که فکر می کنم سال ها می توانند به فیلمسازان جوانی کمک کنند.

کارگردان فیلم سینمایی «سامی» با اشاره به اهمیت انعکاس دغدغه های شخصی فیلمسازان جوان گفت: به نظر من جوانان نباید سعی کنند روی فرش قرمز حضور یابند یا با ستارگان سینما فیلم بسازند، سعی کردم با نوشتن کتاب «سینمای بیهوده» بر این موضوع تاکید کنم. فیلم بسازم و روی آن تمرکز نکنم، ایده این فیلم برای اولین بار در سال 2014 به ذهنم خطور کرد. در ابتدا قرار بود یک فیلم مستند بلند باشد، اما وقتی این ایده در اعماق ذهنم شکل گرفت، به این نتیجه رسیدم که باید به عنوان یک فیلم داستانی ساخته شود.

باوی ساجد گفت: متأسفانه در سال های اخیر ویژگی های طلایی سینمای مستند قربانی درام شده و به همین دلیل نمی توان فیلم های مستند را باور کرد و به همین دلیل در سال ۱۳۹۶ پس از چهار سال وقفه تصمیم گرفتم این فیلم را به صورت داستانی کارگردانی کنم.

وی در خصوص ویژگی های فرهنگی جنوب کشور گفت: منطقه جنوب مانند روحی است که در فرهنگ هزارتویی تنیده شده است و در یک فیلم نمی توان آن را توصیف کرد و در «سامی» سعی کردم برخی از موضوعات فرهنگ جنوب را روشن کنم و از جمله در نامگذاری به این موضوع توجه کردم. به همین دلیل بارها آنها را تماشا کردم.

باوی ساجد با تاکید بر نقش کیانوش عیاری در ساخت این اثر گفت: آقای عیاری از مرحله پیش تولید توصیه های زیادی به من کردند و حتی نام فیلم را هم تغییر دادند که از ایشان بسیار سپاسگزارم.

۵۹۲۴۴

گردآوری شده از رسانه خبر آنلاین