رئیس ایرج خواجه; خواننده ایرانی و حافظه جمعی ایرانیان

بعدی- حسین خواجه امیری ملقب به ایرج یکی از مهمترین خوانندگان تاریخ معاصر ایران به شمار می رود.

بر اساس گزارش فردا، صداهای بسیاری در تاریخ موسیقی ایران طنین انداز شد. اما کمتر صدایی به پایه و اساس صدای خواجه امیری نزدیک شده است. تنوع آوازی و تکنیک خوانندگی ایرج او را به چهره ای متمایز در تاریخ موسیقی ایران تبدیل کرده است.

خواننده ایرانی و حافظه جمعی ایرانیان

بسیاری نام او را در کنار فیلم های ایرانی دهه چهل و پنجاه به یاد دارند. اما درست است که بدانید او «جنگجوی خوش صدا» ایران است. مردی که محمدرضا شجریان صدای او را نهایت استعداد صدا می‌دانست، مردی بود که علاوه بر خوانندگی در بسیاری از فیلم‌های فارسی، نقش‌های بسیار مهم دیگری را نیز ایفا کرد.

میراث پدری ایرج برای او صدایی بی نظیر و حنجره ای بی نظیر بود. چنین حنجره ای در تعداد کمی از خواننده ها یافت می شود. او در اصفهان به دنیا آمد و موسیقی را نزد پدرش آموخت. زمانی که در کودکی به تهران رفت، مورد استقبال بسیاری از نوازندگان زمان خود قرار گرفت. آنچه از دوران کودکی توجه ایرج را به خود جلب می کرد استعداد حنجره و نوشته های آراسته اش بود.

هنگامی که صبا با ابوالحسن صبا آشنا شد، این استعداد جدید را با آغوش باز پذیرفت و مدت ها زیر نظر او ماند. ایرج که در این دوره بر دانش موسیقایی خود افزوده بود، اینک در کنار ذوق موسیقایی به دانش موسیقایی نیز دست یافت. به زودی او در رادیو ظاهر شد و صدایش را بسیاری از ایرانیان شنیدند.

پیداست که صدای گیرای ایرج خیلی زود با فطرت مردم هماهنگ شد و این آغازی بود بر وجود پدیده ای در افق موسیقی ایران. با شهرت روزافزون ایرج به سینما روی آورد. دوره ای بود که انتخاب نام هایی چون محمدعلی فردین، منوچهر وثوقی و بیک ایمانوردی رنگ و حال جدیدی در صدای ایرج پیدا کرد.

صدای ایرج به قدری درگیر زندگی فیلم های آن دوره بود که خیلی ها فکر می کردند صدای او متعلق به ایرج نیست، بلکه متعلق به بازیگران آن آثار است. اگرچه حضور ایرج به عنوان خواننده در برخی از این فیلم ها مورد انتقاد برخی قرار گرفت، اما این امر نه تنها او را فراموش نشدنی کرد بلکه نامش را ماندگارتر کرد. اما آثار دیگر او نیز بسیار مورد توجه قرار گرفت و همین امر خواجه امیری را به آوازخوانی با شهرت افسانه ای تبدیل کرد. صدای ایرج به نوعی در حافظه جمعی مردم ایران حک شده است.

خواجه امیری در روز یازدهم دی ماه 1311 به دنیا آمد و بحمدالله هنوز در قید حیات است.