در حال حاضر میانگین حقوق یا حقوق بیمه شده دو سال آخر خدمت در محاسبه مستمری مبنای محاسبه قرار می گیرد. اما در لایحه جدید مجلس پیشنهاد شده است که در محاسبه مستمری ها باید مجموع سنوات بیمه تا 35 سال در نظر گرفته شود و با توجه به تورم شدید و تغییرات اقتصادی این روش ممکن است باعث کاهش بیشتر حقوق بازنشستگان و افزایش فاصله تا عدالت بیمه شود.
به گفته کارشناسان، به گزارش ایسنا، در این لایحه پیشنهاد شده است سال های اول پرداخت بیمه با تعدیل تورمی در محاسبه مستمری لحاظ شود اما نحوه اعمال این اصلاح برای سایر سال ها هنوز مشخص نیست. کارشناسان معتقدند این موضوع می تواند تفاوت قابل توجهی بین حق بیمه پرداختی و مستمری دریافتی ایجاد کند.
ناهید حیدری کارشناس بیمه اجتماعی و مدیرکل سابق امور بازنشستگی سازمان تامین اجتماعی ضمن تشریح جزییات لایحه قانون جدید در خصوص تغییرات فرمول محاسبه مستمری بازنشستگان می گوید: نحوه محاسبه مستمری از ضرب میانگین دستمزد یا حقوق بیمه شده در دو سال گذشته قبل از درخواست و تقسیم بر مدت سابقه در 30 به دست می آید. یعنی در لایحه جدید پیشنهاد شده است با احتساب تورم سال های اول، محاسبه کل سنوات بیمه تا 35 سال نیز لحاظ شود.
در حال حاضر، با احتساب میانگین دو سال اخیر، سقف بازنشستگی و حقوق افراد با 30 سال سابقه، تقریباً 15 تا 18 درصد کمتر از آخرین حقوق تحت پوشش وی قبل از برقراری مستمری است. اگر مبنای محاسبه به تعداد کل سنوات تغییر کند، ممکن است این کاهش افزایش یابد و منجر به از بین رفتن ارزش حق بیمه پرداختی فرد و سهم وی به صندوق بیمه شود. مشکلی که در حال حاضر بازنشستگان سایر سطوح حقوقی با آن مواجه هستند
وی در تشریح نظام حقوق و دستمزد می افزاید: «اگر فردی در سنوات آخر خدمت خود در محدوده حقوقی بیمه پرداخت کرده باشد، میانگین دو سال اخیر کمتر از آخرین حقوق وی خواهد بود» و تاکید می کند: اصلاحات باید در راستای حمایت از درآمد بیمه شده باشد نه کاهش آن.
حیدری راه حل پیشنهادی خود را در این زمینه اینگونه بیان کرد: به جای تکیه بر میانگین حقوق در طول سال ها باید از ضرایب بیمه استفاده کرد: ضریب بیمه نشان می دهد که هر فرد چه مقدار از حداقل دستمزد را بابت حق بیمه پرداخت می کند، یک کف داریم که حداقل دستمزد است و سقف بیمه ای داریم که تا 7 برابر میانگین این دو سطح را افزایش می دهد. ملاک به جای حقوق در سنواتی که بیمه پرداخت می شود، نتیجه حمایت از حق بیمه، ارزش درآمد فرد بر حسب ارزش ریالی و تورم است.
حیدری در خصوص محدوده این لایحه می گوید: این قانون در صورت تصویب مشمول بیمه شدگان فعلی می شود نه بازنشستگان سابق.